Dışişleri Bakanlığı ve 3 Denizcilik Sektör Kuruluşu
22 Şubat’tan beri süren savaş nedeniyle 6 ülkenin kıyısı olan Karadeniz’de uluslararası ticaret tamamen durmuştu. Ukrayna ve Rusya limanlarındaki 32 Türk sahipli gemide yaklaşık 300 mürettebat bulunduğu öğrenilirken, Türk gemi adamlarının ülkelerine dönmek için zor ve tehlikeli yollar denediği iddia edildi. 3 gemideki toplam 26 denizcinin gemilerini terk ederek Türk konsoloslardan yardım istediği belirtildi. Denizcilik Genel Müdürlüğü, “Ukrayna’da bekleyen; Türk sahipli/işletenli 23 gemideki 199 Türk personelin 26’sı tahliye edilmiş, 173 personelin tahliyesi için Dışişleri Bakanlığımız koordinesinde çalışmalar devam etmektedir. Limanlarımızdan, Rus limanlarına gemi trafiği ve liman operasyonları sürmektedir.” şeklinde açıklama yaptı. Gelişmeler üzerine denizcilik sektörünün önemli paydaşları online bir toplantı yaptı.
Dışişleri Bakan Yardımcısı Yavuz Selim Kıran, İMEAK Deniz Ticaret Odası Meclis Başkanı Salih Zeki Çakır, İMEAK Deniz Ticaret Odası Yönetim Kurulu Üyesi Adnan Naiboğlu, Koster Armatörleri ve İşletmecileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Zeynep Pınar Kalkavan Sesel, Türk Armatörler Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Cihan Ergenç ile diğer yetkili ve ilgililerin katıldığı uzaktan konferansta bölgedeki Türk gemilerinin ve mürettebatının kurtarılması için süren çalışmalar anlatıldı.
Beyaz Koridor planlanıyor
Öncelikli olarak Türk mürettebatın savaş bölgesinden uzaklaştırılması için çalıştıklarını belirten Dışişleri Bakan Yardımcısı Yavuz Selim Kıran, sürecin başından beri sektör temsilcileriyle yakın temasta olduklarını ve her gemiyi titizlikle takip ettiklerini açıkladı. Gemi insanlarının tahliyesi için limanlardan Türkiye’ye doğru “Beyaz Koridor” kurulması için çalışmaların sürdüğünü belirten Kıran “Bu savaşın en mağdur sektörü kuşkusuz denizcilik sektörü. Ukrayna-Rusya krizi ile denizcilik sektörü darbe aldı. Gemilerimizin güvenli şekilde limanlarımızdan ayrılması ve vatandaşlarımızın tahliyesi için planlama yapıyoruz. Deniz üzerinden tahliye planlamasında hangi gemi ve firmalardan yararlanacağımızı görüştük. İnsani koridor kararı Türkiye’nin ciddi çabalarıyla oluşmuştur. İnsani koridorun bütün sahaları kapsaması için mücadele ediyoruz. Buradan tahliye bekleyen herkese ulaşmak istiyoruz. Gemilerden ayrılan personellerden sonra, kriz çözüldüğünde güvenli yönetim ‘konusu gündeme gelecek.” dedi.
IMO olağanüstü toplanacak
Rusya Federasyonu’nun Türk gemilerine saldırmayacağının garantisini vermesine rağmen dokunulmazlığı olan Beyaz Koridor’un önündeki en büyük engelin deniz mayınları olduğu öğrenildi. Limanların girişlerine döşenen mayınlar nedeniyle gemilerin hareket edemediği belirtilirken merkezi Londra’da bulunan Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) önümüzdeki günlerde olağanüstü toplanarak Karadeniz’deki deniz insanları için adım atacak.
Armatörler gemisiz kurtarılmaya tepkili
Gelişmeler üzerine Beyaz Koridor’u yorumlayan bazı armatörler, ”Sadece gemi adamlarının kurtarılıp, oradaki gemilerin ‘deadship’ yani ölü ve hareketsiz hale getirilerek ıssızlaştırılması son derece sakıncalı. Can ve mal güvenliği kalmayan, sigorta teminatı verilmeyen, hatta AİS’inizi kapatın denilen bir ülkede gemilerin soyulması, yakılması ve batırılması gibi trajik sonuçları olur. Belki de en üst düzeyde temaslarla halledilebilecek bir konunun, Ukrayna’daki trajedi yüzünden tam anlamıyla konuşulamadığını hissediyoruz. Armatörler, denizcilerin gemilerle beraber kurtarılması fikrinde. Gemi adamı olmayan gemilere Beyaz Koridor oluşsa bile gemiadamları tahliye edilmiş olursa gemiler bu koridordan nasıl çıkacak? ” şeklinde fikirlerini sundu.
