Gerçek bir su küre olan dünyanın etrafını dolaşırken, insan ve doğa uyumunun başarıyı getirdiğini kanıtlayan Ocean Globe’a katılan ve tamamlayan en genç yelkencilersiniz. büyük gurur duyuyoruz. Önce seni tanıyabilir miyiz?
Ezgim Mıstıkoglu. 22 yaşındayım. Hatay, Antakyalıyım. Yelkene 9 yaşında İskenderun Yelken Kulübünde başladım. Liseyi Ted Hatay Kolejinde okudum, üniversiteyi ise Hollanda’da bitirdim. Maastricht Üniversitesinde psikoloji ve nörobilim bölümünden mezun oldum. Mezun olduktan sonra da Ocean Globe Race’e katıldım.
Zorlu performans yarışı Ocean Globe’u bize anlatır mısın? Neden dünyanın en prestijli yarışlarından biri olmuştur? Ve bu yarışta daha önce Türkiye adına yarışanlar hakkında bilgi verir misin?
Ocean Globe Race (OGR), efsanevi Whitbread Yarışının 50.yılı adına düzenlenen özel bir seri. Whitbread hem rotası hem uzunluğu hem de geçilen okyanusların zorluğundan ötürü yelkenciliğin Everest zirvesi olarak biliniyor. Whitbread ruhunu yaşatmak için ilk whitbread yarışında (1974) hangi tekneler ve teknoloji kullanıldıysa 2024’te de aynılarının kullanılmasına karar verildi. O yüzden Ocean Globe Race’te GPS, otopilot, radar, AIS, hava raporu, telefon, tablet gibi teknolojik hiçbir alet kullanamadık. OGR yarışına katılan 2 Türk daha vardı bu sene. Ebru, Sterna teknesiyle, Metin ise White Shadow teknesiyle katıldı.
Ezgim, zorlu bir eleme süreci geçirdiniz. İlham kaynağınız nedir? Size ne ilham verdi de uzun soluklu bu maceraya atıldınız?
Benim her zaman hayalimdi dünyayı dolaşmak. Hatta lisedeyken arkadaşlarıma bu yarıştan bile bahsetmişim ama hatırlamıyorum. En büyük ilham kaynağım hayallerimi gerçekleştirme istediğimden geldi ve bu şansın herkese gelmeyeceğini, ne kadar özel bir deneyim olduğunu hatırlattım kendime.
Birbirinden güçlü iradeye sahip 10 kişinin bulunduğu Translated 9 teknesini ve mürettebatını tanımak isteriz? İş bölümü, günlük hayat, birlikte geçirdiğiniz 8 ayda yaşadıklarınız, stres yüküyle ufka baktığınız anlar, mutluluğun zirve yaptığı duygusallıklar.. Bizi Translated 9 teknesinin güvertesine götürür müsün?
Ekibimiz İtalyan. Fakat Fransa, İngiltere, Türkiye, Belçika, Amerika, ve Almanya’dan olmak üzere her ülkeden takım arkadaşımız vardı. 5 kişi yarışın bütün ayaklarını tamamladık, geriye kalan 5 kişi her ayakta değişti. Teknede 5’er kişilik 2 grup halinde yaşıyoruz. Vardiyalar 6 saat, her 6 saate bir değişiyoruz, teknede herkes yemek pişiriyor sırayla, eğer şartlar çok zorsa ‘Dehydrated Food’ dediğimiz kurutulmuş hazır yemekleri yiyoruz. Vardiyamız boyunca sadece yelken yapmaya odaklanıyoruz ve yarış mod’undayız. Vardiyamız bitince olabildiğince uyumaya çalışıyoruz enerji toplayabilmek için. Boş zamanlarımız uykuyla, kitap okumayla ve sohbet etmekle geçiyor. Takım olarak en mutlu anlarımız Cape Town ve Yeni Zelanda’ya vardığımız anlardı. İkisinde de 1.bitirdik ve finiş anı hepimiz için çok büyük bir gurur ve rahatlama demekti. Özellikle Yeni Zelanda’da birinci bitirdiğimizi bilmiyorduk ve vardığımızda ve başka hiçbir tekneyi görmeyince anladık, anlatılmaz bir mutluluk.
Aynı zamanda Cape Horn’u dönüşümüz de unutulmazdı. Normalde Cape Horn yağmurlu ve sisli oluyor ve göremiyorsunuz bile. Fakat bizim şansımıza hava güneşli ve açıktı. Yarışla ilgili her şeyi bırakıp 1 saat boyunca fotoğraf çekimi yaptık 😊
En düştüğümüz anlarımız ise Cape Horn’u döndükten sonra teknede çatlak olduğunu fark etmemizdi. 1.giderken yarışı bırakma kararı aldık ve Falkland Adaları’na sığındık. Tabi ki güvenlik için doğru bir karardı ama yine de finişe o kadar yaklaşmışken bitirmemek çok ağır bir histi. Tekneyi tamir edip 4.etaba yetiştik ama bu sefer de finişe 10 gün kala çatlak tekrar açıldı ve Madeira adasına sığındık, yine yarış dışı kalmıştık… Ona rağmen dünya turunu bitirmek amacıyla devam etme kararı aldık ve tekneyi tamir edip tekrar yola çıktık ve İngiltere’ye ulaştık.
Aklınızda kalan, yaşamınızda hiç unutmayacağınız anlardan örnekler vererek 8 ayda neler yaptığınızı anlatır mısın? Teknedeki arıza moral motivasyonunu nasıl ve ne kadar etkiledi?
Ocean Globe Race’i psikolojik bir deney olarak tanımlayabilirim. 20 metrelik bir teknede 10 kişi kırk-kırk beş gün hiç kara görmeden, dış dünyadan hiç haber almadan, telefon kullanmadan yaşıyoruz. Ve teknedeki dinamikler tabi ki değişiyor, gelişiyor. Hem yaşam boyu sürecek dostlar ediniyorsunuz hem de insanları nasıl yöneteceğinizi anlıyorsunuz.
Benim için en unutulmaz anlardan bir tanesi yıldızlara baktığımız gecelerdi. Etrafta hiçbir ışık kirliliği olmadan, ses olmadan gece seyri yapmak inanılmaz keyifli. Kendinizi uzayda gibi hissediyorsunuz.
Bir diğeri ise neredeyse uyuyan bir balinaya çarpıyorduk. Son anda uyandı ve sürat hızıyla kaçtı. Boyu neredeyse bizim tekne kadar vardı herhalde, çarpsaydık ne olurdu düşünmek bile istemiyorum. Teknedeki çatlağı ilk fark ettiğimizde Cape Horn’u dönmüş ve finişe sadece 5 günümüz kalmıştı. Sıralamada 1.ydik, her şey çok güzel gidiyordu. Fakat çok ciddi bir alçak basıncın etkisine girdik ve 50-60 knot’lara kadar ulaşan bir fırtınayla karşılaştık. Bir manevrada teknenin kontrolünü kaybedip kazayla kavança attık (teknik bir terim, olan şey tekne yengeç gibi yan yatıyor ve direk suya değiyor. Yelkencilikte başınıza gelebilecek en tehlikeli şey). Ve ben güvertedeki tek kişiydim o zaman, yaptığım tek şey suya düşmemek için tutunmak oldu.
Bu kazadan sonra tekneyi kontrol edip çatlağı bulduk. Yarışı bırakma kararı 24 saat içinde verildi. Bu 1 günde bütün olasılıklar konuşuldu, teknenin mühendisleriyle iletişime geçildi ama gelen cevap hep aynıydı: Önce güvenlik. O yüzden bize en yakın kara parçası olan Falkland adalarına gitme kararı aldık. Herkes tamamen bitik haldeydi, teknede ağlayanlardan ağzını bıçak açmayanlara kadar… Ama tabi ki doğru bir karar verdiğimizi biliyorduk.
Tekne ikinci defa çatladığında Kuzey Atlantik’teydik. Yine bir fırtınadan sonra tekneyi kontrol ettik ve yapılan tamiratın tutmadığını gördük. Bu sefer deneyimli olduğumuzdan herhalde, her şey çok daha kolay ilerlerdi. Yarışı bırakma kararı 1 saat içinde alındı ve biz Maderia adasına rotamızı çevirdik. Kendi kendime dünya turunu bitiremeyeceğim için çok üzülmüştüm çünkü finişe sadece 10 gün kalmıştı. Neyse ki tekne tekrar tamir edildi ve biz turu bitirdik.
Yarışın bilinen ve bilinmeyenlerini özetleyelim mi? Başlangıç ve bitiş tarihleri? Kaç deniz mili, kaç deniz ya da okyanusta yelken açtınız?
Başlangıç: 10 Eylül 2023
Bitiş: 3 Mayıs 2024
Bizim teknemiz 28.500 deniz milinde bitirdi. Bu rakam her tekne için farklı, seçtikleri rotaya göre bin-2bin mil kadar fark ediyor.2 kere Atlantik, Hint, Pasifik Okyanusu, ve Güney okyanusunu geçtik. Dünyanın var olan 3 burnunu döndük (Cape Horn, Cape Leeuwin ve Cape Horn)
Masmavi kaftanda rota tutarken gökyüzündeki yıldızlara bakıp neler düşündünüz? Bu seyahat ve yarış size ne kattı? Yaşamınıza yeni bir bakış açısı getirebildi mi Ocean Globe?
Bu yarış beni kendime tanıttı. Okyanus yarışçılığında bu kadar uzun süre teknede kalınca ve ortaya korku, ve tehlike elementleri girince insanın kendinden başkası olmaya enerjisi kalmıyor. O yüzden teknedeki duygular bazen aşırı olabiliyor ama bunların hepsi gerçeği yansıtıyor. Tam da bu nedenden hayat boyu arkadaşlıklar kuruluyor. Benim kendimi gözlemleme ve kendim hakkında düşünmeye çok zamanım oldu. Stresli zamanlarda nasıl tepkiler verdiğimi, kimlerle nasıl anlaştığımı, kendimi nasıl motive ettiğimi yani genel olarak kendi karakterimi daha iyi tanıdım.
Yeni bir zorlukla karşılaştığımda kendime hep şunu söylüyorum:
“Ben Cape Horn’u döndüm, bunu da başarabilirim”
İstanbul Yelken Kulübü, Sadun Boro, Özkan Gülkaynak, Mavi Vatan, Türk bayrağı, deniz tutkusu… denilince aklınıza neler gelir?
Sadun ve Oda Boro’nun Pupa Yelkeni kitabını Atlantik geçerken bir solukta okuduk, Derin kitabı bitirdiğinde gözleri dolu doluydu. Türk bayrağını ilk defa bütün dünya dalgalandıran Boro’lar bizi çok etkiledi ve biraz da olsa onlarla aynı yolu izlediğimiz için gurur duyduk.
Özkan ağabeyimle 14-15 yaşlarında tanışma imkanı buldum. Dünya turuna çıktığı Kayıtsız II teknesini gezdirmişti bana, sonra da dünya turundan çektiği fotoğrafları baştan sona izletip ‘Aaa bak sen de dünya turu attın benimle’ demiş ve gülmüştük. Özkan Abi denizciliğin ve yarışçılığın farkını bana ilk anlatan kişidir. Yelkenin sadece kazanmaktan ibaret olmadığını doğaya saygının ve güvenliğin çok daha ön planda olması gerektiğini, sadece yarışa odaklanırsak doğal güzellikleri kaçıracağımızı anlatmıştı. Bana çok ilham verem bir denizcidir ve kitabı Özgürlük Hattının Batısına isimli kitabı herkese tavsiye ederim, ben iki kere okudum.
Alkışlanacak bir başarıya imza attınız. Genç denizcinin şimdiki rotasını merak ediyoruz. Bundan sonraki planların, hedeflerin neler?
Şimdiki hedefimiz Türkiye’nin en uzun yarışı olan Deniz Kuvvetleri Kupası’na tarihte ilk defa ‘Double-Handed’ olarak katılmak. Double-Handed, iki kişilik bir yelken takımıdır ve ülkemizde yeni yeni duyulmaya başlanmıştır. Bizim amacımız bu sınıfa öncülük etmek ve Türkiye’de bir ilki başarmak. Bu projemiz için sponsorluk arayışımız sürmektedir. Bizi destekleyen herkese çok teşekkür ediyoruz ve Türk bayrağımızı bütün okyanuslarda dalgalandırdığımız için bu başarımızı ülkemize armağan ediyoruz.
