65 adadan oluşan Vanatau çok etkilenecek
Avustralya’nın bin 750 km doğusunda volkanik kökenli ada Vanuatu Cumhuriyeti, Büyük Okyanus’taki 14 ada ülkesi gibi iklim değişikliğinden en çok etkilenecek ülkelerden. İklim değişikliğiyle birlikte yükselen deniz seviyesi 65 adadan oluşan Vanatau’yu büyük oranda sular altında bırakacak. Dünyanın en mutlu insanlarının yaşadığı ada ülkesi 2015 yılında okyanusta iklim değişikliği kaynaklı çıkan Pam kasırgasından en çok etkilenen ülkelerden biri olmuştu. Hızı saate 270 km’yi bulan kasırga onlarca Vanatau yerlisinin ölümüne neden olurken başkent Port Vila’ya kurtarma ekipleri günler sonra ulaştı. Ekili alanlarını kaybeden hayvancılığı büyük yara alan ülke, iklim değişikliğine olumsuz etkisi en az ama en çok etkilenecek ülkelerden olmanın getirdiği şansızlığı uluslararası platformlarda arama kararı aldı. Vanatau, iklim değişikliği için daha kalıcı önlemler alınması için Uluslararası Adalet Divanı’na başvuracağını açıkladı.
Dış İşleri Bakanı Ati
“Devle özelliğini yitireceğiz”
Vanatau Cumhuriyeti, Paris İklim Anlaşması’nda tanımlanan sera gazlarının atmosfere salınımının azaltılması konusunda ülkelerin sorumluluklarını daha net bir şekilde açıklayan tavsiye kararlarına ihtiyaç duyduğunu belirterek Uluslararası Adalet Divanı’na gideceklerini açıkladı. Vanuatu Cumhuriyeti Dış İşleri Bakanı Marc Ati, aralarında İstanbul Fahri Konsolosluğu’nun da bulunduğu tüm ülkelere gönderdiği mektupla iklim değişikliğini hükümetlere yüksek önem derecesiyle anlatılmasını istedi. Ati, eğer hızlı tedbirler alınmazsa eşsiz güzelliklere sahip Pasifik Ada Ülkelerinin yüzyılın ortasında yaşanamaz olacağını, bağımsızlıklarını ve devlet olma özelliklerini kaybedeceklerini belirtti. Ati, “Eylül ayında yapılacak Birleşmiş Milletler Genel Kurul toplantısında Vanuatu Cumhuriyeti Başbakanı Bob Loughman iklim değişikliğinin ülkesinde yarattığı tahribatları anlatacak. Daha sonra konunun Uluslararası Adalet Divanına götürülmesini genel kuruldan isteyecek. Lahey’deki mahkemenin tavsiyeleri uluslararası hukukun ülkeler seviyesinde daha netleşmesi ve sera gazları salınımından sorumluların duyarlı olmasını sağlayacak. İklim değişikliği ve sonuçlarına karşı adım atmak zorundayız” dedi.
Yaklaşık 300 bin kişinin yaşadığı Vanuatu Cumhuriyeti İstanbul Fahri Konsolosu Mehmet Atar, “Vanuatu’nun son yıllarda yaşadığı büyük felaketlerde Türkiye hep yanındaydı. Birleşmiş Milletlere bağlı 14 Pasifik Ada ülkesinin toplam nüfusu 12 milyon civarında ve iklim değişikliğine olumsuz etkileri yok denecek kadar az. İklim diplomasisi uluslararası ilişkilerde çok önemli. Ülkemiz vatandaşları Vanuatu’ya vizesiz girebiliyor ve çok sayıda Vanuatulu üniversite öğrencisi ülkemizde okuyor.” dedi.
14 ada ülkesi
Büyük Okyanus’da binlerce adayı kapsayan Cook Islands, Fiji, Kiribati, Republic of Marshall Islands, Federated States of Micronesia, Nauru, Niue, Palau, Papua Yeni Gine, Guinea, Samoa, Solomon Adaları, Tonga, Tuvalu ve Vanuatu olmak üzere 14 ada ülkesi bulunuyor. Ada ülkelerinin çoğunun tek gelir kaynağı eşsiz sahilleri ve volkanik özellikteki doğal harikaları. İklim değişikliğine olumsuz katkıları yok denecek kadar az olan bu ülkelerin yükselen deniz seviyesiyle birlikte yok olma tehlikesi her geçen gün artıyor.
