TÜRK GEMİ İNSANLARINA BÜYÜK KOLAYLIK… TÜRDEF’İN OK TO BOARD” MÜCADELESİ

Türk sivil denizciliğinin gelişmesi için hazırlanan OK to Board vizesi projesini bize tanıtır mısınız?

OK to Board uygulaması eskiden beri yapılagelen bir yanı olmakla birlikte özellikle son zamanlarda uygulamadaki sorunlardan dolayı tekrar gündeme getirmek gerekliliği hissettik. Bilindiği gibi, Türkiye Denizcilik Federasyonu olarak, Türk denizciliğini temsil eden denizcilerin yeşil pasaport hakkı olduğunu düşünmekteyiz. Bu kapsamda girişimlerde bulunsak da yeşil pasaporta ilişkin kotanın dolmaya çok yakın olması nedeniyle taleplerimiz sonuçsuz kalmıştır. Türk Denizcilerinin bilgi, deneyimi ve çalışkanlığı ile uluslararası düzeyde mesleki açıdan önemli bir konumda olduğunu düşünmekteyiz. Bir kaç eksikliğin tamamlanması ile birlikte Türkiye’nin de  Filipinler örneğinde olduğu gibi gemi çalışanlarının maaşlarından yıllık 10 Milyar Dolar döviz girdisi sağlayabileceğimize inanıyoruz. Bu eksiklikleri başında yeterli İngilizce ve vize sorunları geldiği kanaatindeyiz. Bu nedenle vize sorunlarının aşılması için OK to Board uygulamasını tekrardan gündeme getirmek istedik.

 

Bu uygulamayı kısaca anlatmak isteriz. Bir gemi çalışanının başka bir ülkede gemiye katılmak için gerekli vizesi yoksa, yerel acentenin havayolu şirketiyle temasa geçerek gerekli vizeyi ve diğer tüm formalitelerini ayarlayacağını garanti etmesi halinde yerel acente havayolu şirketinden seyahat eden denizci için bir “ok-to-board” düzenlemesini ister. Tüm bunlar halledildiğinde, havayolu check-in memurunu bilgilendirerek gemi  uçağa binmesine izin verecektir. Bu uygulama ile denizcilerin ayrıca bir yabancı ülkenin vizesini almasına gerek duyulmamaktadır.

Gemi insanlarına büyük kolaylıklar getireceği düşünülen bu uygulamanın paydaşlarız kimlerdir?

Türkiye’deki hangi kurum ve sivil toplum kuruluşları bu yönde çabalamaktadır?

Gemi çalışanları bu uygulama ile vize sorunları yaşamayacağı için gemi armatörleri ve işletmecileri de büyük kolaylık sağlayacaktır. Gemi personelinin başına gelebilecek acil bir durum nedeniyle geminin emniyetli sayıda gemi çalışanı donatılamaması ile karşılaşılabilmektedir. Bu durumda gemiler bir kaç gün dahi beklemesi ciddi operasyonel zararların oluşmasına neden olabilmektedir. Bunun önüne geçeceğine inandığımız bu uygulamayı başta gemi armatörleri ve işletmecilerinin destekleyeceğini düşünüyoruz.

Ayrıca, konuya ilişkin bildirimizi yayımladığımız andan itibaren konunun IFSMA kanalıyla IMO gündemine taşınması hususunda yardımcı olan Türk Uzakyol Gemi Kaptanları Derneğine, Sayın Kaptan Mehmet Birol Bayrakdar ve desteklerini ifade eden diğer tüm üye derneklerimize Türkiye Denizcilik Federasyonu olarak teşekkür ederiz.

Gemi insanları, armatörler ve diğer paydaşların bu uygulama sonrasındaki kazanımlarını sıralar mısınız?

25 Haziran 2024 tarihli Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri’nin beyanatında “Denizciler Günü, dünya ticaret hacminin yüzde 80’inden fazlasını taşıyan gemilerde çalışan dünya çapındaki iki milyon kişiyi kutlamak ve tanımak için bir zamandır. Denizciler, nihayetinde pazarlara, evlere ve sofralarımıza ulaşan temel malların sorunsuz bir şekilde akışının sağlanmasında hayati önem taşımaktadır. Onlar olmasaydı dünya, toplumların hayatta kalmak için ihtiyaç duyduğu büyük miktarlardaki emtiayı taşıyamazdı. Ancak ciddi tehditler karşısında kendi hayatlarını tehlikeye atmaktadırlar.” Denilmektedir.

BM Genel Sekreterinin ifade ettiği şekilde kendi hayatlarını tehlikeye atan gemi çalışanlarının bu uygulama ile uluslararası vize kolaylıklarını sağlanması denizcilerin doğal hakkıdır. Bu uygulama; gemi insanlarına, armatörlere ve işletmelere bahsettiğimiz kazanımlar sağlayacaktır. Ama asıl kazanımı elde edecek olan tedarik zinciri gözetildiğinde dünya çapında tüm halklardır.

Özellikle AB üyesi ülkelerin OK to Board uygulamasına bakışını anlatır mısınız? Olumlu yönde ilerleme elde ettiniz mi?

AB üyesi ülkeler konu uygulamayı kısmen benimsemekle birlikte genellikle gemi çalışanlarının gemiye katılmaları sırasında Schengen vizesi talep etmektedir. Avrupa kıtasında bir kaç ülke dışında Schengen vizesi arandığını ifade ederiz. IMO tarafından uygulamaya dair alınacak küresel bir karar tüm dünya denizcileri bakımından önemli bir kolaylık tanınmasına neden olacaktır. Dünya genelinde bir düzenleme yapılması gerekliliği vardır. Konu sadece AB üyesi ülkeler ile sınırlı düşünmemek gerektiğine inanıyoruz. IMO Genel Sekreteri konunun gündeme getirerek destekleyeceği beyan etmiştir.

Ülkemizdeki otoriteler yani Ulaştırma Ve Altyapı Bakanlığı ve diğer yetkililerin değerlendirmeleri ne yönde? Şu anda hangi aşamadayız?

Konu ile ilgili olarak Bakanlık nezdinde taleplerimizi ifade ettik, Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcımız Sayın Durmuş ÜNÜVAR ile bildirimizi paylaştık. Hem Ulaştırma ve Altyapı Bakanımız nezdinde hem de IMO Genel Sekreteri konuyu dile getirmiştir. IMO Genel Sekreteri de konunun gündeme getirerek destekleyeceğini beyan etmiştir. TÜRDEF’in, IMO’ya ithafen hazırladığı mektup ile başlattığımız kıvılcım üye Derneğimiz TURKKAPDER ve Sayın Kpt. Mehmet Birol BAYRAKDAR vasıtasıyla IFSMA ve IMO gündemine taşınmış olup, Bakanlığımızın de desteği ile oldukça güçlü şekilde IMO’nun bir sonraki toplantısında gündeme alınacaktır.

Uluslararası uygulaması var mı? Yani rol model olarak alınacak ülke bulunuyor mu?

Örnekleri ve benzerlikleri olan projeli anlatır mısınız?

OKTB sisteminin Fransa, Danimarka ve Norveç’te yer yer uygulaması görülmektedir.

Bunun yanında, ILO 185 Konvansiyonu gemi çalışanlarının ilgili belgeleri ile giriş kolaylığı sağlamayı hedeflediği de ayrıca belirtmek isteriz.

Konvansiyonun 7. Maddesinde

“Bu konvansiyonun yürürlükte olduğu her Üye, mümkün olan en kısa süre içinde, pasaportla tamamlanmış geçerli bir gemi adamı kimlik belgesine sahip olan gemi adamlarının, giriş amacıyla talep edildiğinde, kendi topraklarına girişine de izin verecektir:

(a) gemilerine katılmak veya başka bir gemiye transfer olmak;

(b) başka bir ülkedeki gemilerine katılmak veya ülkelerine geri dönmek için transit geçiş yapmak; veya ilgili üyenin yetkilileri tarafından onaylanan diğer herhangi bir amaç.

Yetkili makamların kamu sağlığı, kamu güvenliği, kamu düzeni veya ulusal güvenlik gerekçeleriyle girişi reddetmek için bir nedeni olmaması koşuluyla, gemi adamlarının kimlik belgesinin gerçekliğinden şüphe etmek için açık gerekçeler olmadıkça, bu tür girişlere izin verilecektir.”

denilerek açıkça gemi çalışanları bakımından imkanlar tanıdığını da belirtmek isteriz. Bu konvansiyona ülkemiz taraf değildir. Bu konvansiyonun da uluslararası boyutta onay süreçlerinin hızlandırılması halinde dünya çapında gemi insanlarının gemiye transfer sorunları ortadan kalkabileceği düşünüyoruz.