Ekolojik dengenin devamı ve yerküredeki canlıların besin zincirinin korunması için çok önemli olan kuşlar, hızlı ve plansız şehirleşme, yaşam alanlarının daralması ve avcılık gibi pek çok tehlikeyle karşı karşıya. Orman ve ağaç dokusunun koruyucusu kuşlar, tarım alanlarına giren böceklerin doğal düşmanı da olduğu için insanoğlunun en büyük doğal yardımcılarından. 6 kıtadan 48 ülkede yaşayan yaklaşık 120 bin gönüllü ve bilim insanı 11 milyon kilimotrekaralik alanı 10 yılda araştırarak İkinci Avrupa Üreyen Kuş Atlası’nı tamamladı. Ülkemizde WWF Türkiye katkılarıyla hazırlanan Türkiye Üreyen Kuş Atlası’nın Koordinatörü Kerem Ali Boyla, “Avrupa ülkelerinde, tarım ve ormancılık uygulamalarındaki değişiklikler nedeniyle bazı türlerin popülasyonları azaldı. Bu türler arasında üveyik, tarlakuşu, kızıl sırtlı örümcekkuşu ve kirazkuşu ülkemizde hala bol ve yaygın şekilde ürüyor. Bunu, birçok bölgemizde hala devam eden küçük ölçekli tarımsal üretim sistemlerine, tarla kenarlarında yetişen yabani otların varlığına, engebeli ve kayalık arazilerde korunan yaşam alanlarına borçluyuz” dedi.
596 kuştan 313’ü Anadolu’ya Ürüyor
İkinci Avrupa Üreyen Kuş Atlası’nda 596 kuş türü kaydedilirken, 446 yayılış haritası yapıldı. Avrupa’daki türlerden 313 tanesinin Türkiye’de yaşam alanı bulması doğaseverleri sevindirdi. Avrupa Kuş Sayım Komitesi (EBCC) ile Tarım ve Orman Bakanlığı’nın desteğiyle hazırlanan çalışmada ne yazık ki Göksu Deltası’nda üreyen yaz ördeği, Doğu Anadolu’da dört sulak alanda üreyen telli turna ve Doğu Anadolu’nun yüksek göllerinde yuvalayan kadife ördeğe rastlanılmadı. Avrupa’da üreyen kuşların yüzde 35’inin üreme alanı artarken yüzde 25’inin üreme alanı daraldı. Üreme alanı artanlara `Kazanan Kuşlar` tanımlaması yapılırken uluslararası anlaşmalarla korundukları öğrenildi. Üreme alanı daralan ‘Kaybeden Kuşlar’ ise tarım alanlarının artmasıyla yaşam alanları azalan kuşlar. İkinci Avrupa Üreyen Kuş Atlası koordinatörlerinden Katalan Ornitoloji Enstitüsü uzmanı Sergi Herrando, “Avrupa’nın kuzeyinde üreyen tür sayısı arttı ama güneyde azaldı. Avrupa’da üreyen türlerin en çok kaybı Akdeniz bölgesindeki tarım arazileri ve çayırlarda oldu. İklim değişikliği ve arazi kullanımındaki değişiklikler düşüş sağladı. Uluslararası sözleşmelerle korunan ak kuyruklu kartalın Avrupa’daki yayılış alanı arttı” dedi.
