
Hora’dan MTA Sismik-1’e
Savaşın sona ermesiyle birlikte İngiltere’ye savaş tazminatı olarak devredilen ve Hercules adıyla açık deniz kurtarma römorkörü olarak kullanılan gemi, 1954 yılında Denizcilik Bankası tarafından satın alınarak Türkiye’ye getirildi. Kurtarma Römorköründen Bilim Gemisine Türkiye Cumhuriyeti sularında Hora adını alan gemi, uzun yıllar İstanbul ve İzmir limanlarında açık deniz kurtarma römorkörü (tahlisiye gemisi) olarak görev yaptı; bir dönem ise hizmet dışı kalarak işçi yatakhanesi olarak kullanıldı. Ancak 1974 Kıbrıs Barış Harekâtı sonrasında Ege Denizi’nde kıta sahanlığı ve petrol arama geriliminin tırmanması, geminin kaderini kökten değiştirdi.

Bir Geminin Çok Katmanlı Tarihi ve Türk Deniz Araştırmalarında Kurumsal Dönüşüm
Yabancı araştırma gemilerinin siyasi baskılar nedeniyle bölgede çalışmaktan çekilmesi üzerine Türkiye, kendi öz kaynaklarıyla denizlerde varlık gösterme kararı aldı. 1975 yılında Maden Tetkik ve Arama (MTA) Genel Müdürlüğü bünyesine devredilen Hora, İstinye Tersanesi’nde kapsamlı bir tadilattan geçirilerek modern sismik araştırma cihazlarıyla donatıldı ve MTA Sismik-1 adını aldı. Bu dönüşüm, yalnızca bir geminin yenilenmesi değil, aynı zamanda Türkiye’nin deniz araştırmalarındaki kurumsal ve teknolojik bağımsızlık hamlesinin de ilk adımıydı.

Ege Denizi’nin Uluslararası Sularında Egemenlik Sembolü Temmuz 1976’da Ege’nin uluslararası sularına açılarak gerçekleştirdiği ilk seferle Türkiye’nin kıta sahanlığı haklarının savunulmasında ulusal bir sembole dönüşen MTA Sismik-1, 1987 Ege krizinde de yeniden sahaya çıkarak kritik bir rol üstlendi. Gemi personeli ve yer bilimci kadroların ortak çalışmasıyla Karadeniz, Ege, Marmara ve Akdeniz’de sismik etütler yürütüldü. Toplanan veriler, denizaltı jeolojisinin anlaşılmasına ve sonraki dönem arama planlamalarına temel oluşturdu. Kimi zaman Türk Donanması’nın yakın koruması eşliğinde, kimi zaman ise tek başına Ege ve Karadeniz’de ay-yıldızlı bayrağı dalgalandıran gemi; bugünkü Oruç Reis, Barbaros Hayrettin Paşa ve Fatih gibi dev sismik ve sondaj filomuzun öncüsü oldu.

Bir Zafer Nişanesi Olarak Korunma Çağrısı
Aktif görev süresini tamamladıktan sonra 2005 yılında İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Denizcilik Fakültesi’ne devredilen gemi, Tuzla yerleşkesinde öğrencilere eğitim gemisi olarak hizmet vermeye başladı. Zaman zaman hurdaya ayrılması ve eritilmesi dahi gündeme gelen bu tarihi mirasın korunması gerektiğini vurgulayan Deniz Hukuku ve deniz egemenliği uzmanı Prof. Dr. Sezer Ilgın, geminin taşıdığı stratejik değere dikkat çekiyor. Prof. Dr. Ilgın, ulusal bir zafer nişanesi niteliğindeki MTA Sismik-1’in mutlaka aslına uygun şekilde onarılarak yeniden denizlerde rota tutması ve içinde yaşanan tarihi süreci gelecek nesillere aktaracak bir müzeye dönüştürülmesi gerektiğini belirtiyor.
PROF. DR. SEZEN ILGIN ANLATIYOR
HORA’DAN SİSMİK 1’E UZANAN ZAMAN TÜNELİ VE EGE DENİZİ’NDE DALGALANAN TÜRK BAYRAĞI
https://www.youtube.com/watch?v=sr-NSpYFuqc






















