Brezilya Amazon Ormanları’nın yüzde 418’i yok oldu

Ormansızlaştırmayı durdurma sözü vermişti

Geçen yıl Glasgow‘daki İklim Değişikliği Zirvesi COP26‘da 100’den fazla hükümet 2030’a kadar ormansızlaşmayı durdurma ve tersine döndürme sözü verdi.

BBC’den Georgina Rannard’ın haberine göre; çevreciler Brezilya Devlet Başkanı Jair Bolsonaro‘yu ormansızlaşmanın hızlanmasına izin vermekle suçluyor. Ağaçlar, odun kullanımı için ve küresel gıda şirketlerine tedarik sağlamak için ekin dikmek üzere yeni alanlar açmak için kesiliyor. Çevreciler, Brezilya’nın Uzay Ajansı INPE‘den gelen son uydu verilerinin Brezilya hükümetinin devasa yağmur ormanlarını koruma taahhüdünü yeniden sorgulattığını söylüyor.

Greenpeace Brezilya‘dan Cristiane Mazzetti, “Yeni veriler, hükümetin eylemlerinin yeşil yıkama kampanyalarıyla nasıl çeliştiğini bir kez daha ortaya koyuyor” ifadelerini kullanıyor. Greenpeace, Birleşik Krallık‘taki ve başka bölgelerdeki süpermarketleri, ormansızlaşmada katkısı olan et ve süt ürünleri sunan tedarikçileriyle işbirliklerini durdurmaya çağırıyor.

Yerli topluluklar Amazon için mücadele ediyor

Brezilya Uzay Ajansı INPE’nin uyduları kullanarak ormansızlaşmayı takip eden DETER-B ormansızlaşma izleme sistemine göre, geçen ay Amazon yağmur ormanlarının tahmini 430 kilometre karesi – Ocak 2021’e göre yüzde 418 – yok oldu.

Seviyeler, DETER-B’nin 2016’da piyasaya sürülmesinden bu yana Ocak ayında görülen en yüksek seviyedir. Aralık-Mart, Amazon’daki yağışlı mevsimdir, bu nedenle ormansızlaşma seviyeleri, genellikle Mayıs ve Kasım arasındaki yangına eğilimli kurak mevsimden daha düşüktür. Bu, yıl geçtikçe Amazon’da daha da yüksek ormansızlaşma seviyeleri görmeyi bekleyebileceğimiz anlamına geliyor.

Verilere göre; ormansızlaşma Ocak 2022’de toplam 430 kilometre kare oldu. Öte yandan yılın başında çok sayıda ağaç kesmek yağışlı mevsim olduğu ve insanlar tarafından ağaç kesimi için sık ormanlara girilmesinin iklim şartlarıyla engellendiği bir dönem olmasından dolayı sık karşılaşılan bir olay değil.

Brezilya’nın uçsuz bucaksız yağmur ormanları, karbon yutağı olarak hareket ederek atmosferden büyük miktarlarda sera gazı emiyor. Ancak ne kadar çok ağaç kesilirse, orman o kadar az emisyonu emebiliyor. Ancak bölge, geçimlerini sağlamak için ormanı madencilik ve ticari tarım için kullanmaları gerektiğini söyleyen topluluklara da ev sahipliği yapıyor. Aynı zamanda Amazon’da yaşayan yerli topluluklar, yağmur ormanlarını ve onların yaşam biçimlerini korumak için mücadele ediyor. Bolsonaro ise bölge için çevre korumasını zayıflatırken hükümetin yoksulluğu azaltmak için bölgeyi kullanması gerektiğini savunuyor.

Ocak ayının en yüksek rekoru, Brezilya dahil 100’den fazla ülkenin 2030 yılına kadar ormansızlaşmayı durdurmayı ve tersine çevirmeyi kabul ettiği COP26 iklim görüşmelerinden sadece aylar sonra geldi. Çevreciler, bu yeni verilerin Brezilya hükümetinin iklim taahhütlerini cesurca rağmen nasıl ciddiye almadığını gösterdiğini söylüyor.

Ormansızlaşma, Amazon’un zengin biyolojik çeşitliliği, iklim değişikliği ve ormana bel bağlayan Yerli toplulukları için felaket anlamına geliyor. Greenpeace Brezilya tarafından yapılan bir analiz, 1 Ocak ile 21 Ocak arasında temizlenen ormanlık alanın yüzde 22,5’inin, muhtemelen tarıma yol açmak için ormanı temizleyen yasadışı toprak yağmacılarının hedef aldığı “işlenmemiş kamu arazisinde” meydana geldiğini buldu.

Ormansızlaşmadaki en keskin artışlardan bazıları 1991 ve 2003 yılları arasında Brezilya Amazonlarında meydana geldi. Yağmur ormanlarının yok edilme oranları 2000’lerin başında görülen seviyelere henüz ulaşmamış olsa da, son birkaç yılda arazi temizlemede bir başka canlanma görüldü. Bu son hamlenin tamamı, sığır eti ve soya fasulyesi gibi tarım ürünlerine yönelik güçlü küresel talebin yanı sıra Jair Bolsonaro’nun hükümeti ve tarım ticaretiyle olan bağları tarafından sabitlenmemiş.

Mazzetti: “Aslında hükümet, ormanları yasa dışı yollardan temizlemek veya kamu arazilerine el koymak isteyenler için bulunmaz bir fırsat yarattı; kasıtlı bir çevre denetimi eksikliği var ve bu yasadışı ormansızlaşma dalgasının arkasındakilerin çoğu, Brezilya kongresinin Amazon’daki tüm ormansızlaşmanın en az üçte biriyle bağlantılı bir uygulamayı ödüllendirecek bir yasa çıkarmasını bekliyor.” dedi.

 

Haber : Emirhan Taştan

 

İletişim İçin Twitter: @DenizinKartalI – @emrhntstn

 

Kaynak : https://yesilgazete.org/ – https://www.iflscience.com/environment/deforestation-in-brazilian-amazon-rainforest-hits-record-january-high/ – https://www.bbc.com/turkce