Yağışlar %7, Rüzgarlar %9 Daha Şiddetli
ClimaMeter çalışması, İstanbul’u sular altında bırakan fırtına ve yağmurun, geçmiş dönemlere kıyasla çok daha sert koşullar taşıdığını ortaya koydu. İklim değişikliğinin fırtına üzerindeki doğrudan etkileri şu şekilde hesaplandı:
Daha Şiddetli Yağış: İklim değişikliği yağış miktarını %7 oranında artırdı.
Daha Kuvvetli Rüzgarlar: Rüzgarlar geçmişe kıyasla %9 daha şiddetli esti.
Ağır Bilanço: 9 Can Kaybı, Binden Fazla Taşkın
Felaketin kentsel alandaki sonuçları oldukça ağır oldu:
En az 9 kişi hayatını kaybetti.
İstanbul genelinde 1.277 taşkın ve 15 heyelan olayı kaydedildi.
Arama-kurtarma ekipleri 595 kişiyi güvenli alanlara tahliye etti.
Araştırmadan Öne Çıkan Diğer Bulgular
1950-1987 Dönemiyle Karşılaştırma: Sel felaketine neden olan hava sistemi, 1950–1987 yılları arasındaki verilere kıyasla bugün yaklaşık %7 daha yağışlı, rüzgarlar %9 daha kuvvetli ve sıcaklıklar 1.5°C’ye kadar daha yüksek seyrediyor.
Etkilenen Bölgeler: Yağış artışının en belirgin hissedildiği alanlar Batı ve Kuzeybatı Anadolu ile İstanbul’un kuzeyindeki Karadeniz kıyıları oldu. Ege ve Marmara Denizlerinde ise rüzgar şiddeti öne çıktı.
Devasa Ekonomik Risk: Yaklaşık 14,6 milyon kişinin yaşadığı bölgede, 558 milyar ABD doları tutarındaki ekonomik faaliyet felaket riskiyle karşı karşıya kaldı. Yağış kaynaklı toplam hasarın yaklaşık %3’lük kısmının doğrudan iklim değişikliğiyle ilişkili olduğu belirtildi.
İki Faktör Bir Arada: Olayda hem insan kaynaklı iklim değişikliğinin hem de doğal iklimsel değişkenliğin ortak rol oynadığı vurgulandı.
Uzmanlar Ne Diyor?
Dr. Davide Faranda (CNRS-IPSL): “Analizimiz, olayın arkasındaki hava sistemi nedeniyle yağışların ve rüzgarların birkaç on yıl öncesine kıyasla daha şiddetli olduğunu gösteriyor. Bu olaydan çıkarılacak ana ders; kentlerin altyapı, drenaj ve şehir planlamasının artık ısınan Akdeniz’in getireceği daha şiddetli yağışlara göre yeniden tasarlanması gerektiğidir.”
Dr. Haosu Tang (Sheffield Üniversitesi): “İklim değişikliğinin etkilerini ağırlaştırması için illaki devasa bir fırtına yaratması gerekmez. Asıl soru, ısınan bir iklimde riskin nasıl dönüştüğüdür. İstanbul’daki selde çevre alanlarda artış tespit ettik. Ne her sel felaketinde doğrudan iklim değişikliğini suçlamalıyız ne de yerel ölçekte net bir işaret yok diye iklim riskini görmezden gelmeliyiz.”
