Kıyı Şeridi Haberleri

İstanbul’da Anadolu Tersanesi’nde Türk Deniz Kuvvetleri için üretilen Yeni Tip Çıkarma Gemisi Ç-159’un testleri çerçevesinde Yalova’da kıyıya çıkarma yapıldı.

Muğla’nın Datça ilçesindeki 3 bin yıllık Antik Knidos Kenti’nde Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından hazırlanan çevre düzenleme projesine itiraz eden CHP’li Datça Belediyesi’ni mahkeme haklı buldu.Mahkeme, söz konusu projeye yönelik yürütmenin durdurulmasına karar verdi. Datça Belediyesi’nin CHP’li Başkanı Aytaç Kurt “Doğaya aykırı bir proje durduruldu, kararı memnuniyetle karşılıyoruz” dedi.

Antik dünyanın en çok merak edilen gizemlerinden biri olan Kleopatra’nın mezarının yeri, aradan geçen iki bin yıla rağmen hâlâ bulunamadı. Ancak son yıllarda yürütülen arkeolojik araştırmalar, kraliçenin mezarına dair umutları yeniden canlandırdı. Dominikli arkeolog Kathleen Martinez ve ekibi, Kleopatra’nın mezarının İskenderiye’nin batısında yer alan Taposiris Magna Tapınağı yakınlarında olduğuna inanıyor. Mısır’ın kuzey kıyısında, bir dönem İsis Tapınağı olarak kullanılan bu antik yerleşim, tarih boyunca hem ticaret merkezi hem de kraliyet dönemi ritüel alanı olarak önem taşımıştı. Martinez’e göre Kleopatra, ölümünden sonra İskenderiye’nin batısındaki Taposiris Magna’ya götürüldü ve burada, yaklaşık 1.300 metre uzunluğundaki bir yeraltı tünelinden taşınarak gizli bir yerde defnedildi. Ekip, bu savı desteklemek amacıyla, sular altında kalmış antik liman bölgesinde çalışmalarını sürdürüyor.

Karadeniz’in saklı cenneti Senoz Vadisi, büyük bir spor organizasyonuna ilk kez kapılarını açıyor. Rize’nin Çayeli ilçesinde düzenlenecek Türkiye Enduro ve ATV Şampiyonası, 8–9 Kasım 2025’te motor sporları tutkunlarını bölgede buluşturacak. 100’ün üzerinde sporcu, 11 enduro ve 2 ATV kategorisinde mücadele ederek vadinin zorlu parkurlarını aşmaya çalışacak.

Ülkemizde kılavuzluk hizmetlerinden elde edilen gelirlerden “kamu payı” adı altında devlet tarafından kesinti yapılması 1980’lerde başlamış, başlangıçta idari taahhütname ve sözleşmelere dayalı iken zamanla yasal zemine oturtulmuştur. İlk yasal düzenleme, 1989’da yürürlüğe giren 3595 sayılı 1990 Malî Yılı Bütçe Kanunu’nun 44. maddesi (b) ile yapılmış, kılavuzluk ve römorkörcülük hizmeti veren kamu ve özel kuruluşların aylık gayrisafi hasılatlarından %6,5 oranında pay alınması öngörülmüştür. Ancak bu kapsamda öngörülen mali hükümler, Anayasa Mahkemesi tarafından E.1990/6, K.1990/17 sayılı kararla (RG 05.09.1990) iptal edilmiş ve vergi benzeri mali yükümlülüklerin bütçe kanunlarıyla getirilemeyeceği açıkça vurgulanmıştır. Buna rağmen aynı hüküm 3690 sayılı 1991 Malî Yılı Bütçe Kanunu’nda yeniden yer almış; Anayasa Mahkemesi bu defa E.1991/8, K.1992/5 sayılı kararıyla (RG 16.06.1994) benzer mali hükümleri iptal ederek söz konusu içtihadını pekiştirmiştir. 2001 sonrası dönemde kamu payı, önce 4726 sayılı 2002 Bütçe Kanunu’nun 56. maddesi (b) fıkrasında, ardından 4745 sayılı Kanun’un 7. maddesiyle 491 sayılı KHK’ye eklenen Ek Madde 8’de kalıcı bir yasal düzenlemeye kavuşturulmuştur. Anayasa Mahkemesi, E.2003/9, K.2004/47 sayılı kararında %6,5 oranındaki kesintiyi “ölçülülük” ilkesi bakımından Anayasa’ya uygun bulmuş, ancak daha yüksek oranlara ilişkin denetim yapılmamıştır. Takip eden yıllarda kamu payı önce %10’a (329 sayılı CB Kararı, 2018), ardından bölgesel farklılıklarla %30’a (5755 sayılı CB Kararı, 2022) çıkarılmış, nihayet 2024’te 7519 sayılı Kanun ile Limanlar Kanunu’na eklenen hüküm uyarınca ihalelerde %40’a varan oranlardan başlayan ve %100’e kadar yükselebilecek kamu payı oranlarına imkân tanınmıştır. Anayasa Mahkemesi’nin en son E.2018/118, K.2023/180 sayılı kararında iptal gerekçesi yalnızca “yetki” yönünden olup, ölçülülük bakımından herhangi bir inceleme yapılmamıştır. Hâlihazırda uygulanan ihale sisteminde en yüksek oranı veren teşkilatın seçilmesi, hizmetin bağımsızlığı, sürdürülebilirliği ve emniyeti açısından ciddi riskler doğurmaktadır. Anayasa Mahkemesi’nin 2004’te yalnızca %6,5 oranına ilişkin yaptığı ölçülülük denetimi dışında sonraki oranlar için bağlayıcı bir içtihat bulunmamaktadır. Kamu payının ciro üzerinden alınması, zarar halinde dahi ödenmesini zorunlu kılmakta; bu durum, vergi benzeri bir mali yükümlülük niteliği dikkate alındığında, hizmetin kalitesi ve sürdürülebilirliği, kılavuz kaptanların özlük hakları ile can, mal ve çevre emniyeti üzerinde ciddi riskler yaratmaktadır. Sonuç olarak, kamu payının ölçüsüz oranlarda tahsil edilmesi ülke çıkarları bakımından önemli sakıncalar doğurabilir; kılavuzluk hizmetlerinde birikim, deneyim, tarafsızlık ve bağımsızlık korunmalı, taşeronlaşma veya başka çıkarlara bağımlı yapılarla hizmetin güvenliği ve kalitesi zedelenmemelidir.

Avustralya Başbakan Yardımcısı ve Savunma Bakanı Richard Marles “Indo Pacific 2025” denizcilik savunma ve ticaret fuarının açılışında yaptığı açıklamada, “Bugün dünyanın en büyük askeri yığınağını Çin yapıyor. Bunun herhangi bir stratejik güvence verilmeden yapılması Avustralya ve beraberindeki birçok ülkeye bir yanıt verilmesini gerektiriyor” dedi.

[embedyt] https://www.youtube.com/watch?v=r9F3VhwIHqY[/embedyt]

Kars’ın Sarıkamış ilçesinde göçmen kuşlara ev sahipliği yapan Asboğa Gölü, uzun süre yağış almamasının ardından 60 metre çekildi. Balıkçıl, martı, angut gibi birçok göçmen kuşun misafiri olduğu göl, yüzde 30 oranında küçüldü.

Denizle insanın içiçe yaşadığını ve iki olgunun da birbirini beslediğini düşünen denizci Melike Esra Karayel, sualtındaki plastik atıkları toplayarak sosyal mesaj vermeye çalışıyor. Karayel, “Her dalga, kıyıya taşıdığı atıkla aslında bir hikâye anlatır: Bizim tüketim alışkanlıklarımızı, yaşam biçimlerimizi, denizle olan ilişkimizi. Ancak çoğu zaman, gözlerimizin göremediği derinliklerde bu hikâyeler sessizce birikir. Deniz Kızı’nın Denizaltı Günlüğü” projesi, görünmeyeni görünür kılmak için doğdu.” dedi.