Deniz-Çevre Kirliliği Haberleri

Türk Dil Kurumu’na göre denizci, deniz işleri ile uğraşan kimsedir. Her ne kadar denizde yapılan çalışmalar gerek uğraş gerekse süre bakımından değişiklik arz etse profesyonel yani ekmeğini denizden kazanan her denizci benzer uğraşlar içindedir. Denizci deyince bütün deniz çalışanlarını nitelendirmemize rağmen uzak seferlerde çalışan denizcileri ayrı kategoriye koyma gerektiğini düşünüyorum. Bu nedenle bu sektörün sorunları ve çalışma koşulları karadakilere nazaran çok farklılıklar arz ettiği için özellikle uzak sefer yapan gemileri mercek altına almaya çalıştık. Denizciliğe bütünsel bakıldığında avantajlarını ve dezavantajlarını birlikte ele almakta fayda var diye değerlendiriyorum. İyi para kazanılan, farklı ülkeler ve insanlarla karşılaşan ve dolayısıyla entelektüel birikimi olan denizcilerin sorunları veya çözümlenmesi gereken hususları da var elbette. Halk arasında ‘Denizcinin parası pul, karısı dul’ deyimi bundan türemiş olsa gerek.

Fotoğraf: Ekrem KÜÇÜKİSLAMOĞLU- “DENİZCİNİN KADERİ: UYKUSUZ VE YORGUN”

Derinlerde unutulan değerleri hatırlatmak ve toplumsal mesajlar vermek için kurulan Derinlere Saygı Dalış Topluluğu, denizlerimizdeki kirlenmeyi ve küçük balık avcılığını Noel Baba kostümüyle 5 metre derinliğe dalarak protesto etti. Yasal ölçülerin altında balık avlamanın zararlarını anlatmak için İstanbul Boğazı’nın serin sularına giren dalgıç Noel Baba’nin heybesinden bu kez hediye yerine plastik balıklar çıktı. Noel Baba’yı canlandıran dalgıç Saruhan Singen, “Lüferin küçüğü çinakopu ya da istavritin küçüğü kıraçayı avlamak ve satın almak doğadaki tahribatı arttırıyor. Heybemden keşke çocuklara hediye çıksaydı ama balık kalmadığı için plastik balık getirdim” dedi. Dalgıç Noel Baba Saruhan Singen, heybesinden çıkan plastik balıkları 9 yaşındaki İdil Öztürk’e verdi. İstanbul Boğazı’ndaki dalış 13 derece suda gerçekleşti. Dalış, Beylikdüzü’ndeki başarılı dalış kulubü Batı İstanbul Dalış Merkezi ve arama kurtarma gönülüleri DAK/SAR’ın güvenlik desteğiyle gerçekleşti.

Türkiye’nin Rusya limanlarından ham petrol aldıktan sonra İstansul Boğazı önlerine gelen tankerlerden sigorta garantisi istemesi üzerine tankerlerin bekleyişi sürüyor. Denizcilik Genel Müdürlüğü, bir geminin kaza yapması durumunda meydana gelen hasarın tazmininin uluslararası petrol sızıntısı fonu tarafından karşılanmayabileceğini belirttirken uzmanlar konuyu yorumladı. Kaptan ve gemi işletmecisi Levent Akson, ABD’de uygulanan Türkiye’de yerleşik sigorta şirketinin yetkilendirilerek, kaza sırasında deniz kirliliği ve çevre zararlarıyla ilgili poliçe düzenlenmesiyle sorunun çözülebleceğini belirtti. Deniz jeopolitiği uzmanı Alp Kırıkkanat ise, “Şirketlere mevcut poliçelerine ilaveten Türk Boğazlar Bölgesi ve limanlarını kapsayacak bir şekilde çevre ve enkaz kaldırma ile sınırlı özel bir P&I poliçesi uygulanabilir” dedi. Deniz hukuku avukatı Ahmet Can Bozkurt, “Uzun vadeli ve hatta zaten önceden de var olan teminatsız kalma riskini bertaraf etmek için sigorta modeli oluşturululabilir” dedi. Yılda 150 milyon ton ham petrolün Türk boğazları üzerinden Avrupa’ya götürüldüğü öğrenilirken Denizcilik Genel Müdürlüğü, gerekli belgenin sağlanmasıyla İstanbul Boğazı’nda bekleyen tanker sayısının 12’ye düştüğünü belirtti.

Dr.Kpt.Özkan Poyraz, deniz kazalarının kök sebeplerinin tespitine yönelik önemli bir görüş ortaya koydu. Uzakyol Kaptanı ve aynı zamanda bir akademisyen olan Özkan Poyraz; deniz kazalarından çıkarılacak derslere uygun olarak çalışan bir sistem üzerinde bariyer ismi verilebilecek savunma mekanizmalarının tasarlanmasını öngörüyor. Sunduğu modelin ‘‘İsviçre Peyniri Yöntemi’’ olarak da bilinen çok katmanlı bir savunma sistemi olduğunu ve kazaların görünen ve görünmeyen nedenlerini ortaya koyacak şekilde aktif ve gizli kusurları açığa çıkarabileceğini ifade ediyor.
Deniz kazalarının büyük bir bölümünün insan hataları üzerinden açıklanmaya çalışıldığını belirten Dr.Özkan Poyraz, aslında sebep sonuç ilişkisi kurulması ve kök sebeplerin saptanması kapsamında tespiti çok daha yorucu olan gizli kusurların önemine dikkat çekiyor. Navis Akademi internet sitesinde yer alan Poyraz’ın yazısı ‘‘Deniz Kazalarının Anatomisi’’ başlığıyla yayınlandı.

Türkiye’nin ikinci büyük gölü olan Tuz Gölü’nde kuraklık ve suların azalması nedeniyle flamingolar göçe başladı. Göldeki kuraklık ve suların iyice azalması nedeniyle flamingolar yiyecek bulmak için Mamasın Barajı’na akın etti.

Türk denizlerinin daha güvenli olması için aldıkları eğitimle mesleklerini yapan kılavuz kaptanların sivil toplum kuruluşu olan Türk Kılavuz Kaptanlar Derneği, 38’inci genel kurulunu tamamlandı. Genel Kurul sonunda Türk Kılavuz Kaptanlar Derneği Başkanlığı’na ANKAŞ İzmit Körfezi kılavuz kaptanlarından Ahmet Saygın Ulus seçildi. İTÜ Denizcilik Fakültesi’nden 1990 yılında mezun olan Kaptan Saygın Ulus, yeni dönemde kılavuz kaptanların karşılaştığı sorunların çözümü için çalışacaklarını belirtti. Genel kurul sırasında denizcilerin beybabası tecrübeli Kaptan Saim Oğuzülgen de görev aldı.

Yeşil doğası ve yüksek tepeleriyle ülkemiz ekoturizminin en önemli bölgelerinden Karadeniz, ilk kez bir doğa sporcusu tarafından yürüyerek geçildi. Dağcı ve trekking(doğa yürüyüşçüsü) sporcusu Oğuz Kaan Şenol, ülkemizin Bulgaristan sınırından Gürcistan sınırına kadar olan 2 bin 530 km’lik Karadeniz kıyısını 90 günde yürüdü. 26 Ekim 2019’da başladığı yürüyüş rotasını koronavirüs salgın yasakları nedeniyle 25 Haziran 2022 günü 90 yürüyüş gününde tamamlayan Şenol, 4 kez ayıyla karşılaştı. 11 bölümde tamamladığı yürüyüşünü Wikiloc’ta kaydederek ülkemizin yeşille maviyi buluşturan doğasını, doğa sporcularıyla buluşturan Şenol, genellikle yüksek dağ tepelerini aşarken binlerce yıllık medeniyetlerin izlerine tanık oldu, nehirlerin Karadeniz’le buluştuğu deltaları görüntüledi ve endemik bitki türlerini gördü.

ABD’li bilim insanları, küresel çapta yaptıkları değerlendirme çalışmasına göre son 30 yılda 1.1 milyonun üzerinde deniz kaplumbağası öldürüldü. Üniversite tarafından 7 Eylül’de yapılan açıklamada, deniz kaplumbağasının dünyanın en kazançlı yasadışı pazarı için ilaç, afrodizyak, yiyecek, takı ve ruhani eşya yapımında kullanıldığı vurgulandı.

Küresel sorun olarak tüm insanlığı tehdit eden susuzluk için dünyanın çeşitli ülkelerinde maraton koşan Avustralyalı Mina Guli, Avrupa koşularını Türkiye’den başlattı. 22 Mart Dünya Su Günü’nde ülkesi Avustralya’da başladığı koşuların iki bölümü için Türkiye’ye gelen Guli, Tuz Gölü’ndeki 42 kilometrelik maratonunda büyüleyici anlar yaşadığını söyledi. Thirst Foundation’ın adlı uluslararası sivil toplum kuruluşunun kurucusu Mina Guli, Mart 2023’te New York’ta gerçekleşecek Birleşmiş Milletler Su Zirvesi’ne kadar 7 kıtada toplam 40 ülkede koşacağını belirtti. Guli, “Geçen yıl susuzluk nedeniyle ölen binlerce yavru filamingo beni Tuz Gölü’ne çekti. Bu fantastik coğrafyada suyun sadece insanlar için değil tüm canlılar için gerekli olduğunu anlatmaya çalıştım. Aborjin yerlisinin söylediği ata sözünü Tuz Gölü’nde yaşadım” dedi.

Amerika Birleşik Devletleri’nin tatil cenneti Hawaii eyaletindeki bir grup çevre gönüllüsü okyanustaki çöpleri temizlemek üzere seferber oldu. Yaklaşık bir aylık bir çalışmanın sonucunda atık çöpleri temizlemek için gönüllü olan çevreciler okyanus sularından toplamda 45 tona yakın çöpü arındırdı.