
Dünya ticaretinin yüzde 85’i deniz üzerinden yapılırken günde 100 binden fazla gemi 3 okyanusta binlerce liman arasında seyrederek uluslararası ticareti gerçekleştiriyor. 2008 yılından itibaren Somalili deniz haydutlarının Hint Okyanusu ile Akdeniz arasındaki Aden Körfezi’nde yaşattıkları terör, uluslararası düzeyde önlem alınmışını sağlamıştı. Aden Körfezi’ndeki deniz haydutluğuyla mücadele için kurulan çok uluslu güce Türk Deniz Kuvvetleri Komutanlığı’na katılırken, önceki gün gerçekleşen saldırıyla gözler Batı Afrika’ya çevrildi. İngiltere merkezli uluslararası Borealis Denizcilik’e ait M/V Mozart adlı konteynır gemisine Nijerya’nın 100 deniz mili (185 km) açığındaki gemiye hızlı botlarla çıkarak 15 Türk mürettebatı kaçıran deniz haydutlarının saldırısının detayları ortaya çıktı.

Panik odasına 7 saatte ulaştıktan sonra yaylım ateşi açmışlar
Hızlı botların gidebileceği mesafenin çok ötesindeki M/V Mozart’a açık denizde bekleyen ana gemi ya da yakıt ikmal gemisi desteğiyle ulaştığı öğrenilen korsanların, yöntem değiştirdiği görüldü. Karaya ulaşmak için tekrar 100 deniz mili gitmek zorunda olan deniz haydutlarının yakıt ikmalinin ardından denizcileri götürdüğü düşünülüyor. Nijerya’nın Lagos limanından çıktıktan sonra istikametini hemen güneye çevirmek yerine güvenlik gereği batıya doğru giderek karadan uzaklaşan gemiye çıkan deniz haydutlarının 4 kişi olduğu sanılıyor.


23 Ocak sabahı 06.00 sıralarında gemiye hızlı botlarla gelen korsanları gören kaptan Mustafa Kaya’nın uyarısıyla tüm mürettebatın kendilerini makine dairesinin yeke kısmındaki panik odasına kilitlediği öğrenildi. Citadel adlı korunaklı bölgeyi bulan korsanların fidye amacıyla kaçırmak istedikleri gemicilere ulaşmak için demir kesme makinesi kullanması dehşeti kanıtladı. Yardım çağrısı yapan gemiye askeri güçlerin gelmemesi dikkat çekerken jet taşı tabir edilen makineyle açılan delikten kapıyı kırmayı başaran korsanların hemen silah kullanması olayın ciddiyetini gösterdi. Panik odasındaki 19 kişiye ateş eden korsanların ikinci çarkçı Azeri Farman İsmayilov’u öldürdüğü öğrenildi. Panik odasını açmak için 6-7 saat uğraşan korsanların mürettebatı darp ederek botlara bindirdiği, 3 mürettebatın gemide kalmayı başardığı öğrenildi.
Gemi 3 mürettebatla açık denizde kaldı

Başçarkçı Süha Tatlıgil’in panik odasında gizlendiği, 4’üncü kaptan Furkan Yaren ile makine yağcısı Gökhan Lale’nin de yaralı olduğu için bırakıldığı öğrenildi. Korsanların geminin yerinin belirlenmemesi için tüm seyir cihazlarının kablolarını koparttığı böylece zaman kazanmak istedikleri de görüldü. Korsanların kaptan Mustafa Kaya ile 14 mürettebatı rehin alarak ayrıldığı gemiyi Furkan Yaren, Gabon Gentil Limanı’na getirdiği öğrenildi.

Bölge çok tehlikeli hale gelmişti
Gine Körfezi’nde 2020 yılında 140’dan fazla deniz haydutluğu meydana geldiğini söyleyen tecrübeli deniz hukuku avukatı Selçuk Esenyel, tek amaçları insan hayatı üzerinden fidye almak olan haydutların silah kullanmasını yöntem değişikliği olarak yorumladı.

Temmuz 2019’da rehin alınan Paksoy 1 gemisi mürettebatının kurtarılmasını sağlayan görüşmeleri yapan Esenyel,” Gine körfezinde geçtiğimiz hafta Hollanda bayraklı bir Polonya gemisinden 8 mürettebatı kaçırıldı. Onu takip ederken Türk mürettebatın başına aynısı geldi. Yakıt ikmali yapmadan ya da ana gemi kullanmadan bu kadar rahat hareket edemezler. Paksoy 1 olayında da yakıt ikmali yapıldığını öğrendik. Bu yardımcı gemilerin yok edilmesi gerekli. Birkaç güne kadar fidye istemek için şirketle irtibat kuracaklardır. Öncelikle herkesin sakin olması sükunet içinde beklemeleri gerekli” dedi.
Tropik ormanlık bölge Bayelsa’da tutulacaklar

Deniz haydutlarının 15 Türk’ü Nijerya’nın sık tropik ormanlarla çevrili ve güvenlik zafiyetinin büyük olduğu Bayelsa eyaletine götürdüğünün tahmin edildiğini söyleyen Esenyel, “Bölgede Türk gemilerine ufak çapta saldırılar olmuştu. Şirket ile irtibattayım. İngiltere’deki yönetim ofisi de çalışıyor, biz de üzerimize düşeni yapmaya hazırız. Deniz haydutları fidye için arayana kadar sakinlikle beklemek, panik yapmamak esastır. Her yerde gözlemcileri var. Ağaç örtüsüyle kaplı, güvenliğin olmadığı ve halen kabilelerin bulunduğu Bayelsa bölgesinde ıssız bir yere götürüleceklerini tahmin ediyoruz. Korsanların tek isteği para. Hayatlarına zarar vermek istemeyeceklerdir. Bu olayda silah kullanmaları ve panik odasını saatlerce zorlamaları yöntem değiştirdiklerini gösteriyor” dedi.
Suç Örgütleri Kontrol Edilemiyor

Öte yandan Nijerya’nın Bayelsa bölgesinde silahlı terör örgütü Nijer Deltası Yenilmezler’i bulunuyor. Bölgedeki petrol ve gaz tesislerine saldıran militan grup dışında da pek çok yasadışı örgüt eylemlerini sürdürüyor. Korsanların geminin kaptanı Mustafa Kaya, İkinci Kaptan Melih Çetin, Üçüncü Kaptan Doğancan Cengil, Üçüncü Mühendis Yasin Alper Şeker, Elektrik Zabiti Gökhan Buran, Güverte Reisi Vedat Aksan, gemiciler Erdi Erman, Halil Gülçür, Ünsal Dilsiz, Adil Alkan, İlyas Baş, Mesut Meral, yağcı Bahadır Yeşilalan, aşçı Mustafa Benklioğlu ve stajer gemici Hamza Orhan’ı kaçırdı.

ÜNSAL DİLSİZ

SOLDAKİ MELİH ÇETİN

SÜHA TATLIGİL

KAPTAN MUSTAFA KAYA

DOĞANCAN CENGİL

MUSTAFA BENKLİOĞLU



















