25 sene önce Mersin’de bir yaz günü ve inanılmaz bir deneyim
Mavi yüzgeçli orkinosun elimdeki tek fotoğrafı. Bu fotoğraf bu kudretli balık ile sualtında üçüncü karşılaşmam.
Birincisinde binlerce genç, 1 metre boydaki meraklı balıkların arasında kalmıştım Mersin’de. O zamanlar avcılıktan kaçabilen sürüler oluyordu. Avcılık korkusu nedir bilmeyen korkusuz avcı balıklar. Bilenler bilir Kıbrıs ile Mersin arasında mavi yüzgeçli orkinosların üreme alanları bulunur açık denizlerde. Kota almış 10 tekne devasa ağlarla uzunluğu 30/40 m boydaki gelişmiş teknoloji ile donanımlı gırgır tekneleri üremeye gelen balıkları çevirip bundan astronomik karlar elde etmek için açık denizlere gelirler. Her yıl binlerce balık açık denizde buluşurken bu tekneler gariban balıkları kilometrelerce uzunluktaki ağlarla sararlar. Bu teknelerin çevirdikleri ağ içerisindeki balıkları günlerce süren bir yolculuk sonunda kıyılardaki kafeslerdeki semirtme istasyonlarına çeker. O kadar büyük kar elde ederler ki bu balıkların Japonyaya satışından gırgır teknesinin yanına bir tane daha tekne koyma şansları olur. Kurada çıkan tekne isimleri arasında hep dedikodu ve çekişme olur, büyük firmalar mutlak kota hakkı alırlar. İşte bu gırgırlardan kurtulan üreyen balıkların yavruları arasında kaldım bundan 25 sene önce Mersin’de bir yaz günü. İnanılmaz bir deneyimdi.
İkinci karşılaşma o kadar da özel değildi birinciye kıyasla. Karaada kıyısında 40 m derinlikte arkamdam iri bir gölge geçti arkama bakınca bana doğru bakarak geçen 150 cmlik bir orkinos gördüm. Sadece 5 sn içinde görüşümden çıkmıştı mavi yüzgeçli orkinos.
Bu iki karşılaşmada da makinam yoktu. Son karşılaşma ise planlı oldu, orkinos avlayan bir tekneye çıktım av sırasında suya girdim ve bu şansız 150 cm boyundaki balığı çektim. Benin şansımdan ya da balığın şansına mı desek orkinos son anda tekneye tam çekilecekken misina koptu ve balık teknenin tam altından derinlere doğru gidiverdi.
Bu orkinos, daha önce anlattığım semirtmeye getirilen balıkların kardeşi. Onların peşini taa mersinden beri bırakmayan vefalı bir kardeşti. Sualtındaki estetiği ve güzelliğiyle gördüğümüz en güzel balıklardan birisi diyebilirim.
DR. MERT GÖKALP
YAŞAYAN KÜLTÜR TAŞIYICISI SERCO EKSİYAN’DAN YERİNDE YORUM
Arşivi açıyorum : 1976’da Büyükada- Güvercin çatlağında (Peristerona) 17 mt. de karşılaşmıştım,o koca gözüyle bakmıştı bana 2 mt.yanımdan geçti gitti, ben aşağıya devam etmiştim… Sedef adasında da 1977 ‘de kıyı çakılında giyinirken sudan 1-2 metre yukarı fırlayıp düştü,dalışta karşılaşmadık… En taze haberler 2022 Sonbahar’ında Büyükada’da 2 tane 10 kg. gibi ayrı zamanlarda ağlardan çıktı, ayrıca bir tane de büyük balık ağlar yukarı gelirken canlıymış çırpınmış kaçmış, aynı balıkçının anlatımı…(İşkina taşı kıyısı)
Biz de Ekim ayında Vordonos’ta dalış hazırlığı yaparken 2 kere 60-70 mt. mesafede sudan fırladı ve düştü, ayrıca arkadaşım tüpsüz dalışta yukarı çıkarken 12 mt.de üstünden geçmiş (Büyükada )
