19 Aralık 1925 Fransız basınında yeni kurulanTürkiye ile ilgili haber kupürü Fransızca’dan tercüme- Arşivimizden bir seçki 100 yıl öncesi
L’Illustration, 4 Temmuz ve 22 Ağustos tarihli iki makalesinde, fesin terk edilerek Batı tarzı saç stillerinin benimsenmesiyle Türk geleneklerinde yaşanan derin dönüşümü ilk kez haber yapmıştı. Bu, sadece geleneklerin evrimi değil, Mustafa Kemal tarafından başlatılan gerçek bir haçlı seferi ve tüm vatandaşlara acımasız bir titizlikle dayattığı bir reformdur.
Mustafa Kemal Paşa, 20 Ekim’de ilk kez halk önünde silindir şapka taktı
Ankara ile Karadeniz arasında yer alan Anadolu kenti Kastamonu’da Mustafa Kemal, ülkesinin geleneklerine ve önyargılarına meydan okuyarak ilk kez resmen şapka taktı. Hemen Türkiye’nin başlıca şehirlerinde bir propaganda turuna çıktı ve bu tur sırasında, milliyetçiliğin kendisinin ön plana çıkardığı, o zamana kadar her zaman taktığı miğferi bırakarak, halkının karşısına melon şapka, keçe şapka veya panna cotta ile çıktı. Kamu törenlerinde ve resepsiyonlarda başını açık tuttu ve hatta yetkilileri ve din adamlarını bile şapka takmaya zorladı.
Konuşmasında, Ankara’dan ahlaki bir ders çıkardı: “Uygar halkların uluslararası giyim tarzı,” dedi, “bizim milletimize mükemmel bir şekilde uygundur. Ayakkabı, çizme, topuklu ayakkabı, gömlek, yelek, çıkarılabilir yaka, kravat ve ceket giyeceğiz; kep, daha açık söylemek gerekirse, şapka takacağız. Frak, smokin, frak giyeceğiz ve tereddüt edenler olursa, onlara aptal ve cahil olduklarını söyleyeceğim.” General Mustafa Kemal, bu konuda şunları ekledi: “Dünyanın geri kalanından farklı bir başlık takarak, ona saygı duymak zorundayız. Türklere ve Türk dünyasına bakın. Uygarlığın gerektirdiği değişimlere ayak uyduramadıkları için mücadele eden ve savaşan insanlar göreceksiniz. Geri kalmışlığımızın ve başımıza gelen felaketlerin sebebi budur. Eğer bu yıllar içinde kurtulduysak, bu dönüşüm sayesindedir…”
KAPTAN SEYDİ ALİ REİS
