ABD’de bulunan Columbia Üniversitesi’ndeki mühendislerin tasarladığı bir robot tarihte bir ilke imza attı. Aynalarla çevrili bir odaya koyulan robot aynada kendisini gördü ve bir bebek gibi kendini keşfetmeye çalıştı.
Robot, verdiği tepkilerle birlikte “kendini keşfetmiş” ilk robot olarak tarihe geçti. Robotun kendini keşfetmesi ise insanların bebeklik zamanlarında yaşadığı kendini tanıma sürecine benziyor. İnsanların kendini keşfetmesi henüz bebeklik yaşlarında başlıyor. Bebekler bu süreç boyunca kendi vücutlarının modellerini çıkartarak benliklerini algılamaya başlıyor.
Bebeklik dönemlerindeki bu kişisel keşif sayesinde giyimden, spora birçok motor harekette insan beyni sürekli olarak kas hafızası kazanıyor ve yapacağı yeni hareketleri planlıyor. Böylelikle beynimiz bir yere çarpmadan yolda yüreyebilmek, vücut dengesini kavrayabilmek gibi vb. birçok hareketin sağlıklı bir şekilde yapılabilmesini sağlıyor.
Columbia Üniversitesi’ndeki mühendisler tarafından yapılan araştırmanın başyazarı Boyuan Chen, “Biz insanlar, açıkça bir benlik kavramına sahibiz” şeklinde konuşarak robotun hareketinin önemini vurguladı.
Chen, “özlerinizi kapatın ve kollarınızı öne doğru uzatırsanız veya bir adım geri giderseniz kendi vücudunuzun nasıl hareket edeceğini hayal etmeye çalışın. Beynimizin içinde bir yerde benlik kavramına sahibiz.”
https://www.youtube.com/watch?v=iSYn9ienWF0
MÜHENDİSLERİN ASIL AMACI ROBOTLARDA BEBEKLER GİBİ ÖZ FARKINDALIK OLUŞTURMAK
Araştırma ekibinin asıl amacı, makinelerde öz farkındalığı sağlayarak bebeklik sürecinde elde ettiğimiz kazanımları robotlara uyarlamak.
Araştırmanın sonucunda başarılı olan mühendisler, tarihte ilk kez bir robotun insan yardımı olmadan kendini keşfedebilen, aksamlarını modelleyerek zihinsel olarak kavrayabilen ve bir bebek gibi hareket edebilen bir robot tasarladı.
Mühendisler ilk olarak, üretilen bir robotik kolu 5 adet video kamera bulunan çember içine yerleştirdi. Bu sayede tasarlanan robot çember içinde serbestçe hareket ederken bir yandan da aktif kameralardan kendisini izledi. Bu sayede robot, etrafında çevrili aynalar sayesinde kendisini keşfetti.
Tasarlanan robotik kol, üzerindeki sinir ağları sayesinde elde ettiği hareket komutları aracılığıyla vücudunu nasıl hareket ettirmesi gerektiğini öğrendi.
DENEY ÜÇ SAAT SÜRDÜ VE AMACINA ULAŞTI
Mühendislerin yaptığı deney üç saat sürdü ve ardından robot durdu. Bu süre boyunca robotun sinir ağı, robotun hareketlerini çevresi arasındaki ilişkiye yönelik verileri toplamayı tamamlamıştı.
Dünyanın önde gelen hakemli bilimsel dergilerinden Science Robotics’te yayımlanan çalışmada yer alan bilgelerde robotun, öğrendiği bu vücut modelini, insan beyninin bebeklikten itibaren öğrendiği ve kas hafızası geliştirdiği gibi karşılaşılabilecek çeşitli engellerden kaçınmak, belirlenen hedeflere ulaşmak gibi durumlarda kullanabildiği ifade edildi.
Araştırmada robotun başardığı en büyük şey ise, kendi vücut bütünlüğüne verebileceği olası bir hasarı öngörerek otomatik olarak düzeltme yapması oldu.
Columbia Üniversitesi Yaratıcı Makineler Laboratuvarı yöneticisi Hod Lipson, bu çalışmanın robotiğe ne kazandırdığını şöyle açıkladı:
“Bir robot, hayvan veya insan, doğru bir öz-modele sahipse, daha işlevli olabilir, daha iyi kararlar verebilir ve evrimsel bir avantajı olur.”
Lipson, bu çalışmada elde edilen öz farkındalığın,”insanlarınkiyle karşılaştırıldığında önemsiz kaldığını ama bir yerden başlamak gerektiğini” belirtti.
Kaynak: Independent.co.uk / SciTechDaily / NeuroScience / Science / Indyturk.com
Independent Türkçe adına Derleyen ve Çeviren: Çağla Üren
