Çevre kirliliği Haberleri

İstanbul’u etkisi altına alan lodos fırtınasının İstanbul Boğazı’nda oluşturabileceği etkileri araştırmak için İstanbul Üniversitesi Deniz Bilimleri ve İşletmeciliği Enstitüsü uzmanları harekete geçti. Türkiye’nin en büyük bilimsel araştırma gemisi R/V Alemdar II ile çıkılan seferde, İstanbul Boğazı’nda nadiren izlenen güçlü ters akıntı orkoz araştırıldı. TÜBİTAK 1001 Projesi kapsamında çıkılan seferi anlatan Prof. Dr. Gazioğlu, “Sert esen güneyli rüzgarla birlikte gelişen ters akıntı orkoz, Boğaziçi’ni tanıyan her denizciye endişe verir. İstanbul’un kadim denizcilerinin iyi bildiği orkozla birlikte su sıcaklıklarında görünen ani değişiklikler nedeniyle toplu balık ölümlerine de rastlanmıştı. Lodosun etkisiyle gelişen orkozun olumsuz etkilerini araştırdık. Olası tehlikelere karşı alınan tedbirlerle olumsuzluk yaşanmadı. Balık ölümü görmemekte sevindirici” dedi.

Uzunada ile ilgili kitaplara göz atıldığında karşımıza ilk çıkan kitap, 1940’da İzmirli Levanten Edmund H. Giraud’un yazdığı “Days off with gun, rod and yacht around İzmir, Turkey”dir. Giraud kitabının bir bölümünde Uzunada ile ilgili ilk defa kitabında şöyle der: “1910 yılında İzmir Körfezi girişinde yer alan Uzunada’da ailem için bir ev inşa ettirdim ve aynı günlerde 34 fitlik kamaralı bir motoryat olan “Helen May”i Thornycrofts Tersanesi’ne sipariş ettim.” Giraud kitabında adada geçen günlerini, yaptığı yat gezilerini, kara ve deniz avlarını anlatır. Ada özelinde Birinci Dünya Savaşı’nın arka planında, geçirdiği yılları anlatır. 1922’den sonra ada ile ilişkisi sona erer. Kitabın Uzunada ile ilgili bölümleri 2017 yılında yayımlanan “Bir Zamanlar Uzunada” adlı kitabımda yer almıştı.

Dünyada ilk kez bir yolcu uçağının uçuş operasyonları sırasında her iki motorunda da yüzde 100 Sürdürülebilir Havacılık Yakıtı (SAF) kullanımı test edildi.Airbus, Rolls-Royce, Alman Havacılık ve Uzay Merkezi (DLR) ve SAF üreticisi Neste’yi içeren ECLIF3 çalışmasında, iki Rolls-Royce Trent XWB motoruyla çalışan Airbus A350’nin her iki motorunda aynı anda %100 SAF’ın ölçüldüğünü gösterdi.

Yunan mitolojisine göre Tanrıların Tanrısı Zeus’un doğduğu yer olarak bilinen Kazdağları’nda bu yıl 5.’si düzenlenen İda Ultra sponsored by Karspor büyük bir coşku ile koşuldu. Yağmurlu, zor ve keyifli şartlarda 25 ülkeden 1700 sporcunun katılımıyla 2 gün boyunca yapılan koşular sonunda İda Ultra’da 4 kategorinin şampiyonları da belli oldu. Zorlu mücadelede 114 KM’lik parkuru kadınlarda Elena Polyakova, erkeklerde ise Oğuzhan Emre Singer mutlu sonla tamamladı.

Türkiye’nin en büyük gölü olmasının yanı sıra sodalı suyuyla dünyanın gözde sulak alanlarından Van Gölü’nün derinlerindeki hazineler bir fotoğraf sergisiyle anlatılacak. Su Altı Fotoğrafçıları ve Filmcileri Derneği üyelerinin Van Gölü’nün derinlerinde çektiği fotoğraflar Van Valiliği’nin organizasyonuyla Adilcevaz Kaymakamlığı binasında sergilenecek. Van’a uzun yıllar hizmet eden Prof. Dr. Mustafa Sarı’nın hazırladığı proje ile gölün tabanında oluşan mikrobiyolitler sualtı severlerle buluşacak.

Marmara Denizi’nde genellikle aralık ortasından sonra görülen kırmızı alg artışı İstanbul’u etkisi altına alan lodosla birlikte erken kendini gösterdi. Denize bırakılan organik atıkların sudaki oksijen seviyesini aşırı düşürmesi üzerine aniden çoğalan kırmızı alglerden örnek alan İstanbul Üniversitesi Su Bilimleri Fakültesi uzmanları, laboratuvar sonuçlarının ardından alg patlamasının kesin nedenlerini bulmaya çalışacak. Prof. Dr. Meriç Albay, “Denizel alglerin ekolojisi, kompozisyonu ve taksonomisi konularında araştırmalarımız sürüyor. İlaç ve kimya sanayisinde kullanılarak değerlendirilmesi yönünde bilimsel çalışmalar yapıyoruz” dedi.

Sualtı ekosisteminin insan kaynaklı en büyük sorunlarından olan hayalet ağlar pek çok canlının yaşamına son veriyor. Balıkçıların arkalarında bıraktığı ağlar yıllar boyunca öldürme işlevini yerine getirirken sualtı habitatının geri dönülmez şekilde tahrip olmasına neden oluyor. İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nün suyun altındaki hayalet ağları temizleme görevi kapsamında Kınalıada’nın derinliklerine dalan Roy Okşen ve Serdar Sözen, 500 metrekare ağ çıkarttı.

Dünya savaş tarihine yelkenli gemilerin son kez gülle ve patlayıcıların ilk kez kullanıldığı savaş olarak geçen ve Rusların Sinop Limanı baskını sırasında yaklaşık 3 bin asker şehit olmuştu. Osmanlılar ve Ruslar arasında süren Kırım Savaşı’nın en önemli çarpışması olan Sinop Baskını 168’inci yılında hatırlanırken, suyun altındaki 3 geminin de tarihe ve dalış turizmine kazandırılması için çalışmalar sürüyor. Yerel tarihçi ve sualtı eğitmeni Yaşar Tarakçı, 11 gemiden 9 tanesinin yıllar içinde sökülerek tarihten tamamen silindiğini suyun altında kaderine terk edilen Nâvek-i Bahri ve Nesim-i Zafer yelkenli fırkateynlerinin ise korunması gerektiğini belirtti. Tarakçı, “Nâvek-i Bahri düşman eline geçmesin diye komutanı Binbaşı İmamoğlu Ali Bey tarafından bizzat havaya uçurularak batırılmıştı. Yangının sardığı Nesim-i Zafer’i ise Ruslar zaferlerinin anısına Sivastopol’e götürmek istemiş, fakat alevlere direnemeyeceğini anladıklarında bırakmışlardı. Anlamlı hikayeleri olan bu 2 geminin kalıntıları Karadeniz’in derinliklerinde kaderine terk edilmemeli.” dedi. Sualtı görüntü yönetmeni Tahsin Ceylan ise, “Gemilerden kalan toplar ortadan ayrıydı, Karadeniz iki gemiyi de yok ediyor ve biz seyrediyoruz.” dedi.

Tarih her zaman ilgimi çekmiş okuduğum araştırdığım birçok konu olmuştur. Böyle bir savaşın Sinop limanında meydana gelmesi ilgimi daha da yoğunlaştırdı. 30 Kasım 1853 Osmanlı-Rus, Sinop Deniz Savaşı Sadece bir baskın olarak anlatıla gelmiştir. Belki bunun bir nedeni Rus Çar’ının “saldırmayacağız savunmada kalacağız” sözü olabilir. Karada savaş başlamış Rus donanması Osmanlı sahillerinde korsan faaliyetlere girişmişti. Bu durum İngilizlerin Doğu Akdeniz politikalarına uygun değildi. Bu defa Güçlenen Rusya’nın Türk boğazlarını ele geçirme ve sıcak denizlere inme tehlikesi İngiltere’nin Doğu Akdeniz ve Hindistan yolunun Rusya tarafından tehdit edileceği endişesi doğurdu, Osmanlı ve Rus Devletlerini savaşa sokarak Osmanlı Devletini Rusya’ya karşı kullandı. İki rakibini zayıflatıp bir denge unsuru kurarak kendi çıkarlarını koruyordu. Sömürgeleştirmek ve Doğu Akdeniz’de tek güç olma politikasının başarısıydı. Sinop faciasını araştırdıkça bir baskın olmadığını İngiliz çıkarlarına alet edildiği gördüm…

SUALTI FOTOĞRAFLARI: TAHSİN CEYLAN

Kuraklıkla birlikte ülkemizi tehdit eden su sorununa çözüm yolları bulmak için akademik çalışmalar yapan Su Politikaları Derneği, içme ve kullanma sularının nereden geldiğini belirlemek için bir araştırma yaptı. Göl, nehir ve sulak alanları besleyen en önemli kaynak olan yeraltı sularının aşırı kullanım nedeniyle risk altında olduğunu vurgulayan araştırmaya göre, 4 büyükşehrin (isimleri gelecek) içme ve kullanma suyu tamamen yeraltından karşılanıyor. DSİ Eski yöneticisi ve SPD Başkanı Dursun Yıldız; “Su kaynaklarımız iklim değişikliği, hızlı nüfus artışı, kirlilik ve kente göçün baskısı altında. Suyu yönetenler ve kullananlar su kullanım alışkanlıklarını gözden geçirmeli. Yeraltı sularımızın yüzde 85’i tahsis edildi, verimsiz ve kontrolsüz kullanılıyor. Çekilen suyun kuyulara takılacak sayaçlarla tespit ve denetimi için başlatılan çalışma sınırlı kaldı.” dedi.